Ngữ pháp TOPIK II · Ch.2 Suy đoán và khả năng 01

Ngữ pháp TOPIK II · Ch.2 Suy đoán và khả năng 01

'-나 보다 · -는 모양이다 · -는 듯하다' - Đoán từ dấu hiệu trước mắt

사무실 불이 다 꺼져 있어요. 다들 퇴근했나 봐요. Đèn văn phòng tắt hết, chắc mọi người về cả rồi. Người Việt vốn quen chia nhỏ mức độ chắc chắn khi đoán, nên phần nghĩa ở đây không làm khó bạn. Cái phải học là tiếng Hàn có hẳn một bộ đuôi dành riêng cho kiểu đoán dựa vào dấu hiệu nhìn thấy - và đó là một bước lớn so với 것 같다.

Điểm cốt lõi Động từ + -나 보다, tính từ + -(으)ㄴ가 보다, danh từ + -인가 보다, chuyện đã xong + -았/었나 보다 = đoán dựa vào dấu hiệu bạn quan sát được; riêng nhóm 있다/없다 tuy là tính từ nhưng vẫn lấy -나 보다. -는 모양이다 là bản trang trọng hơn, -는 듯하다 phần lớn nằm trong văn viết; cả hai gắn sau định ngữ. Cả ba hợp với người khác và tình huống bên ngoài, còn kế hoạch của chính bạn thì nói bằng 것 같다 hay -(으)ㄹ 거예요.

Cách dùng

Thấy tận mắt thì nói -나 보다. Nhìn mấy chiếc ô còn ướt, bạn nói 밖에 비가 오나 봐요. Chữ 보다 vốn là động từ nhìn, nên bản thân đuôi câu đã báo rằng căn cứ nằm ở mắt bạn. Tính từ chuyển sang -(으)ㄴ가 보다, danh từ thành 학생인가 봐요, chuyện đã xong lấy -았/었나 보다.

모양이다 và 듯하다 đứng sau định ngữ. 회의가 길어지는 모양이에요 - vẫn là đoán từ dấu hiệu, chỉ khác cái giọng. 모양 nghĩa là hình dạng, tức hình dạng mà tình huống đang bày ra. -는 모양이다 thường nghe ở chỗ trang trọng, -는 듯하다 thường gặp trong bài viết, và nghĩa của ba mẫu chồng lên nhau khá nhiều.

Chuyện mình tự quyết thì đừng đoán. Tiếng Việt gắn hình như vào cả câu nói về bản thân - Hình như tôi bị cảm rồi. Tiếng Hàn cũng đoán về mình được khi phải nhìn dấu hiệu mới biết, nhưng kế hoạch do chính mình định thì không - chỗ đó để 것 같다 lo.

Nhìn nhanh

Cấu trúc	Nơi thường gặp	Hạn chế	Ví dụ
Động từ + 나 보다	hội thoại · có dấu hiệu quan sát được	không dùng cho kế hoạch của chính mình · không đi với câu sai khiến hay rủ	전화를 안 받아요. 자나 봐요
Tính từ + (으)ㄴ가 보다	hội thoại · có dấu hiệu quan sát được	nhóm 있다/없다 vẫn lấy -나 보다	표정을 보니 기분이 좋은가 봐요
Định ngữ + 모양이다	lời nói trang trọng	gắn sau định ngữ, không dán thẳng vào gốc động từ	손님이 많은 모양이에요
Định ngữ + 듯하다	văn viết	gắn sau định ngữ · ít gặp trong lời nói thân mật	경기가 회복되는 듯하다

Gắn với	Nhóm 나 보다	Định ngữ + 모양이다 · 듯하다
Động từ	자나 봐요	자는 모양이에요
Tính từ	바쁜가 봐요	바쁜 모양이에요
Danh từ + 이다	학생인가 봐요	학생인 모양이에요
Chuyện đã xong	잤나 봐요	잔 모양이에요

DẤU HIỆU MỚI LÀ TRỌNG TÂM  Vừa nghe -나 봐요, người nghe đã chờ bạn kể mình đã thấy gì. Hãy tập nói thành cặp - 불이 꺼져 있어요. 자나 봐요.

BA MỨC CHẮC CHẮN  Tiếng Việt cũng chia sẵn: hình như nghe đời thường, có vẻ trung tính, dường như thiên về văn viết. Ba mẫu tiếng Hàn hôm nay xếp gần với thứ tự đó, nhưng đừng buộc chặt từng cặp một - ranh giới ở cả hai tiếng đều mềm.

Ví dụ

사람들이 우산을 쓰고 가요. 비가 오나 봐요. Người ta đi ngoài đường đều che ô. Chắc trời đang mưa. - khuôn cơ bản: dấu hiệu trước, lời đoán sau.

그 식당은 늘 줄이 길어요. 정말 맛있나 봐요. Quán đó lúc nào cũng xếp hàng dài. Chắc ngon thật. - nhóm có 있다, kể cả 맛있다, đi như động từ nên lấy -나 보다.

두 사람이 말을 안 해요. 싸운 모양이에요. Hai người đó không nói với nhau câu nào. Xem chừng vừa cãi nhau. - định ngữ quá khứ -(으)ㄴ rồi mới tới 모양.

Lỗi thường gặp

❌ 요즘 언니가 많이 바쁘나 봐요. → ⭕ 요즘 언니가 많이 바쁜가 봐요. Tính từ lấy -(으)ㄴ가 보다; -나 보다 là đất của động từ và nhóm 있다/없다. Đây đúng là đường ranh động từ - tính từ mà bạn đã gặp ở định ngữ -는 và -(으)ㄴ, nên nhớ một lần là dùng được cho cả hai chỗ.

❌ 저는 내일 서울에 가나 봐요. → ⭕ 저는 내일 서울에 갈 것 같아요. / 갈 거예요. Đem kế hoạch của chính mình ra đoán thì nghe rất lạ, như thể ai đó sắp xếp giúp bạn còn bạn vừa mới biết. Chuyện mình tự quyết thì nói thẳng bằng 갈 거예요, hoặc làm nhẹ đi bằng 것 같다. Tiếng Việt nói hình như mai tôi đi Seoul vẫn xuôi tai, nên đây là chỗ dễ mang thói quen tiếng mẹ đẻ sang.

Kiểm tra nhanh

Dùng từ cho sẵn, điền -나 봐요 hoặc -(으)ㄴ가 봐요 vào chỗ trống.

1. 고프다 → 아기가 계속 울어요. 배가 __________.
2. 있다 → 옆집에 불이 켜져 있어요. 집에 __________.
3. 친하다 → 저 두 사람은 매일 같이 다녀요. 아주 __________.

Xem đáp án

1. 고픈가 봐요 (tính từ nên lấy -(으)ㄴ가)   2. 있나 봐요 (있다 đi như động từ)   3. 친한가 봐요 (tính từ)

Để ý câu đầu của cả ba ý đều là dấu hiệu: tiếng khóc, ánh đèn, chuyện ngày nào cũng đi cùng nhau. Với nhóm đuôi này, đưa ra dấu hiệu vừa là ngữ pháp vừa là phép lịch sự.

💡 Mẹo học - Mỗi ngày thêm một câu -나 봐요. Nếu lâu nay bạn chỉ có 것 같다 để đoán, thì từ hôm nay hễ chỉ ra được dấu hiệu là đổi sang -나 봐요. Tối nay chọn một chuyện vừa nhìn thấy rồi nói liền cả cặp: 길이 젖어 있어요. 비가 왔나 봐요. Nói quen tay rồi, lời đoán của bạn sẽ nghe gần với người Hàn hơn nhiều.