'ㅡ / 르 / ㄹ / ㅎ' - Bốn nhóm bất quy tắc, học gọn một lần
바쁘다 thành 바빠요, 모르다 thành 몰라요, 살다 thành 삽니다, 하얗다 thành 하얘요. Bốn nhóm này gom đúng những từ bạn dùng nhiều nhất mỗi ngày, và cả bốn đều đổi theo quy luật rõ ràng.
Lược bỏ ㅡ: Bốn nhóm này đoán được từ mặt chữ. Thân từ kết thúc bằng ㅡ, 르, ㄹ hay ㅎ thì bạn biết ngay nó đổi ra sao. Tiếng Việt thêm đã, đang, sẽ mà từ vẫn đứng yên, nên chuyện thân từ tự biến hình là hoàn toàn mới. Ở đây có công thức, không phải học vẹt từng từ.
Bất quy tắc 르/ㄹ/ㅎ: Chỗ khó không nằm ở quy tắc, mà ở lúc tra từ điển. Nhìn thấy 몰라요 bạn khó lần ra dạng gốc 모르다, vì thân từ đã đổi mặt. Vậy nên hãy nhớ ngược: thuộc luôn cặp gốc và dạng chia. Riêng ㄹ có bẫy riêng - nó không phản ứng với 아/어, nên 살아요 vẫn nguyên; ㄹ chỉ bị lược bỏ ở 삽니다.
| Nhóm | Đổi thế nào | Lưu ý | Ví dụ |
|---|---|---|---|
| ㅡ bị lược bỏ | ㅡ biến mất | chỉ trước đuôi 아/어 · nguyên âm thay thế lấy từ âm tiết đứng trước | 바쁘다→바빠요 · 예쁘다→예뻐요 · 쓰다→써요 |
| 르 → ㄹㄹ | mọc thêm một ㄹ | chỉ trước đuôi 아/어 | 모르다→몰라요 · 다르다→달라요 · 빠르다→빨라요 |
| ㄹ bị lược bỏ | ㄹ bị lược bỏ | chỉ trước ㄴ·ㅂ·ㅅ · không bị lược bỏ trước 아/어 | 살다→삽니다 · 알다→아세요 |
| ㅎ bị lược bỏ | ㅎ rơi, nguyên âm đổi | chỉ tính từ màu sắc và nhóm 어떻다·이렇다·그렇다 · 좋다 thì không đổi | 하얗다→하얘요 · 까맣다→까매요 · 어떻다→어때요 |
요즘 일이 많아서 바빠요. Dạo này nhiều việc nên tôi bận. - 바쁘다 bị lược bỏ ㅡ. Âm tiết trước là 바 mang ㅏ, nên chọn 아.
죄송해요, 잘 몰라요. Xin lỗi, tôi không rõ lắm. - 모르다 mọc thêm một ㄹ. Câu này bạn sẽ cần ngay tuần đầu tiên.
겨울 하늘이 정말 파래요. Trời mùa đông xanh thật. - 파랗다 bị lược bỏ ㅎ và nguyên âm đổi theo. Tiếng Việt gọi chung là xanh, còn 파랗다 nghiêng về xanh lam.
1. 예쁘다 → 꽃이 정말 __________. (-아/어요)
2. 다르다 → 두 단어는 뜻이 __________. (-아/어요)
3. 살다 → 저는 서울에 __________. (-ㅂ니다)
Xem đáp án
1. 예뻐요 (ㅡ bị lược bỏ; trước nó là ㅖ nên chọn 어) 2. 달라요 (르 → ㄹㄹ) 3. 삽니다 (ㄹ bị lược bỏ trước ㅂ)
Câu 3 không đứng trước -아/어요 mà trước -ㅂ니다, vì vậy ㄹ mới bị lược bỏ. Nếu là 살아요 thì nó vẫn còn nguyên.
Bảy nhóm bất quy tắc (ㅂ·ㄷ·ㅅ·ㅡ·르·ㄹ·ㅎ) mà ngồi học thuộc lòng thì rất dễ rối. Chỉ cần chọn hai mươi từ bạn dùng nhiều nhất và thuộc luôn dạng đã chia của chúng: 바빠요, 몰라요, 삽니다, 어때요. Quy tắc sẽ tự đọng lại phía sau những từ đó.